Borsada beklentiler alınır, gerçekler satılır.


Beklenti nedir? Yatırım yapma amacımızdır. Peki niye yatırım yaparız? Kazanmak için. Demek ki girdiğimiz fiyatın yükselmesidir beklediğimiz, beklentimiz. Borsacılar acı söylemeyi pek severler. Derler ki ‘Borsada beklentiler alınır, gerçekler satılır.’

Maalesef bizim gibi borsasının sığ olduğu ve en ufak hapşırıkta bile dengesinin bozulduğu  ülkelerde bu acı bir gerçektir. Borsamızın sığ olması ve tahta yapıcısının çoğunluk lota sahip olduğu hisselerde özelikle bu acı gerçek, bilinmesi durumunda en yakın dostunuzdur.  Örneğin lotu 0,80 olan bir kağıt takibinizde. KAP’a haber düştü. Haber oldukça olumlu. (Ülkemizde KAP haberleri çoğunlukla piyasa kapandıktan sonra yani hali hazırda 18.10’dan sonra yayınlanıyor. Amaç, piyasanın olumlu / olumsuz etkisinin olmaması. Bazen ise art niyetli şirket sahipleri piyasayı etkilemek için bu saatlerden önce de haber yapabiliyorlar.)

Ertesi günü kağıdın uçacağını, kaçacağını tahmin ettiniz. Bazı yatırımcılar piyasa daha açılmadan emir giriyorlar. Diyelim ki 0,81’den 1000 lot al girdiniz. 09.00’da borsa açıldı. Her şey güzel. Kağıt 0,82. Veeee sert düşüş, oldu kağıt 0,75. Bu, farazi de olsa hemen her gün yaşadığımız acı bir olay. Çünkü o kağıtta beklenti olabilir ama önünüzde art ettiğiniz şöyle iki gerçek bulunuyor:

  1. Haberi okuyan bir tek siz değilsiniz. Spekülatör yani kağıdın tahta yapıcısı da okuyor. Siz 0,81’den alırken o, kağıdı nasıl daha düşük fiyattan alabileceğinin hesabını yapıyor. Demek ki dikkat edeceğimiz iki alt madde var burada: a. ) Sabah piyasa açılıp kağıdı iyice izlemeden alım emri girmemeliyiz. b. ) Haberi okuyan sadece biz değilmişiz. Ve o kişi, ağını kurmuş sizin emir girmenizi bekliyor.
  2. Bu haber düşmeden önce kağıdı incelediniz mi? Yani alacağınız kağıdı tanıyor musunuz? Mesela bir önceki hafta kağıdın grafiği neydi? Mesela 0,70’lerden bir anda 0,80’e gelmişse bir haber olacağının beklentisiyle yükselmiş olabilir. Dolayısıyla beklenen haberin KAP’a düşmesiyle beklenti gerçekleşmiştir ve artık kağıdın düşmesi için bir engel kalmamış olabilir. Veya beklentisi olan bir kağıttır ve tahta yapıcının kaderine kaldıysanız KAP sonrası bir süre yatay seyredip sonrası tavan beklentisine girilebilir.

Gördüğünüz gibi burada kazanıp kazanmayacağınızı belirleyen ana etken, tahta yapıcının psikolojisidir. Siz bir kaç bin lot ile alım satım yaparken tahta yapıcılar veya büyük oyuncular, yüzbinlerce lot ile hesaplama yaparlar. Ve genellikle tahta yapıcıların maliyeti sizden daha düşüktür. Bunun anlamı kağıt düşerken bile onların kazanabileceği gerçeğidir.